تصفيهء حساب با ايران - شورش آقا خان - مناسبات ايران با تركيه - مرك محمد شاه . فصل هفتاد و هشتم آخرين تصفيهء حساب ايران و افغانستان 488 جلوس ناصر الدين - ميرزا تقى خان امير نظام - شورش سالار - باب - اصول عقائد باب - سرگذشت با بيان - توطئه و شورش‌هاى با بيان - تأسيس ايستگاه دريائى روسى در آشوره‌ده - سقوط امير نظام - مسئله هرات - مذاكرات روسيه با ايران - بهم خوردن روابط دوستانه با بريتانياى كبير - اتحاد انگليس و افغان - تغيير حكمرانان در هرات - اشغال هرات بدست ايرانيان - دومين معاهدهء بريتانيا با دوست محمد - عمليات بريتانيا بر ضد ايران - تصميم به صلح - حكمران جديد هرات - برقرارى نفوذ ايران در ناحيهء ساحلى خليج فارس . فصل هفتاد و نهم فراگرفتن يا احاطه كردن ايران 509 پيشرفت روسيه در آسياى مركزى - اولين لشگركشى به خيوه - پيشرفت روس‌ها به طرف درياى اورال - تصرف درهء سيرداريا - مناسبات روسيه با بخارا - فتح خيوه - لشگركشىهاى ايران بر ضد تركمان‌ها - خورد شدن تركمانان بدست روس‌ها - تأثير آن در ايران - تصرف هرات بدست دوست محمد - كميسيون سرحدى مكران - مسئله سيستان ، مرحلهء اول - كميسيون حكميت سيستان - كميسيون سرحدى ايران و بلوچستان - دومين كميسيون حكميت سيستان - سرحد ايران و تركيه - خلاصه . فصل هشتادم بيدارى ايران 527 مسئلهء ارتباط تلگرافى بين انگلستان و هندوستان - اولين خط تلگرافى در ايران - خطوط تلگرافى هندو اروپا - نفوذ و تأثير آنها در ايران - تيپ قزاق - امتياز رويتر - افتتاح كارون - بانك شاهنشاهى ايران - امتياز تنباكو - قتل ناصر الدين شاه - اشكالات مالى مظفر الدين شاه - بانك روس - قروض ايران - ادارهء گمركات بلژيكى - تعرفهء گمركى جديد - تجزيهء تعرفهء جديد - اقدام حكومت بريتانيا - على اصغر خان اتابك اعظم - رقابت انگليس و روس . فصل هشتاد و يكم وضعيت ايران قبل از انقلاب 546 نظام قديم و جديد - قدرت شاه - وظائف پادشاه - وزير اعظم - ماشين دولت - عدالت و انصاف يا دادگسترى - مجازات‌ها - عوائد و درآمدها - ماليات‌گذارى - يك دهات ايران - دهقان ايرانى - عشاير ايران . فصل هشتاد و دوم اعطاى مشروطه به ايران 562 منشأ جنبش مشروطه‌خواهى - سيد جمال الدين - پرنس ملكم خان - عين الدوله - سفر مظفر الدينشاه